REAS Nafarroak gaur egin du Auditoria Soziala, Ekonomia Sozial eta Solidarioko entitateek beren jarduera urtero ebaluatzeko erabiltzen duten gardentasun-prozesua egiaztatzen duten bereizgarriak emateko ekitaldia.
Auditoretza Sozialeko prozesuaren datuak 2024ko erakundeen jarduerari dagozkio, eta hortik ondorio batzuk ateratzen dira.
– Aurten, Auditoretza Soziala egin duten erakundeen kopurua nabarmen handitu da, 56 guztira, iaz baino %43 gehiago. Horri esker, esan dezakegu ESSrena sektore anitza eta hedatzen ari dela.
– ESSn emakumeen presentzia handia da, inplikatutako pertsonen %57 emakumeak dira eta erantzukizuneko postuen %67 betetzen dute.
– Sektore horretan ekitatea identitate-seinale da, langileen arteko soldata-proportzioaren aldea 1: 1,5 baita, ohiko ekonomiaren 1:5 edo 1:8 aldea baino dezente txikiagoa.
– Soldata alorrean Generoaren araberako arrakalari dagokionez, batez besteko soldatarekin alderatuta, % 5,8ko alde txikia dago emakumeen alde.
– Ingurumenarekiko konpromisoa datu hauekin adierazten da: entitateen %71k berriztagarria den energia kontsumitzen dute, edo %68k murriztu eta/edo konpentsatu egiten dute sortzen duten aztarna ekologikoa.
– Lan duina da ESSren lehentasunetako bat, eta erakundeen %63k Kontziliazio Legean ezarritako lan-baldintzak hobetzen dituzte, eta %77k arreta emozionalerako eta zaintzarako guneak dituzte.
– ESSk mila pertsona baino gehiagori ematen die lana Nafarroan, 54 milioi euroko diru-sarrerak ditu eta aberastasuna banatzeko konpromisoa mantentzen da. Bertan, irabazien %100 enpresan berrinbertitzen dira, edo helburu sozialetarako edo ekonomia solidarioko finantza-erakundeetan inbertsioak egiteko erabiltzen dira.
– Normalean uste denaren kontra, ESSko erakundeak ekonomikoki bideragarriak dira. Dirulaguntza publikoak fakturazioaren % 17 baino ez dira.
Hauek dira 2025eko Auditoritza Sozialak erakusten dizkigu hainbat datu, Ekonomia Solidarioaren sektorearen isla direnak, nahiz eta jakin badakigun beste enpresa eta erakunde askoren ekarpena falta zaigula; izan ere, Ekonomia Solidarioaren printzipioekin konprometituta egonik, ez daude gure sarean edota oraindik ez dute Auditoritza Soziala egiten.
Zer da Auditoria Soziala?
Auditoretza Soziala autoebaluaziorako galdetegi bat da, ekonomia sozial eta solidarioaren eta merkatu sozialaren parte diren enpresen portaera eta filosofia aztertzen dituena. Erakunde bakoitzak lortzen dituen emaitzak publikoak eta gardenak dira. Tresna horri esker, ESSko erakundeek jarduera produktiboak, komertzialak eta finantzarioak garatzen dituzte ekonomia sozial eta solidarioaren funtsezko printzipioetan oinarrituta: ekitatea, lan duina, lankidetza, jasangarritasun ekologikoa, aberastasunaren bidezko banaketa eta ingurunearekiko konpromisoa.
Auditoritza Sozialak ideia hau du abiapuntu: ezinbestekoa da identifikazio mekanismo sendoak eta kolektiboki tutoretzapekoak sortzea, gizarte eta ingurumen arloan arduratsuak diren enpresak eta erakundeak identifikatzeko. Erakunde bat bere langileen eta dagoen komunitatearen beharrak asetzeko lanean ari dela jakiten lagunduko diguten mekanismoak.
Sistematikoki, modu objektiboan eta aldizka ebaluatzen ditu ESSn kokatzen diren enpresa edo erakunde guztien sei ezaugarri handi, Ekonomia Solidarioaren Gutunaren sei printzipioen ildotik doazenak. Tresna hori REAS Nafarroatik kanpoko erakundeei ere eskaintzen zaie.